Per onderwerp of op frequentie? Allebei, maar om de beurt

Eerder schreven we al dat de volgorde waarin je woorden leert zwaarder weegt dan hoeveel je er leert. Wie in het algemeen beter wil worden, heeft meer aan frequentie — de volgorde waarin mensen woorden echt gebruiken — dan aan lijstjes per thema. Daar is niets aan veranderd. Toch is beter worden 'in het algemeen' niet altijd waar het om draait. Je vliegt vrijdag naar Madrid, of je gaat volgende maand aan de slag bij een Duits bedrijf, en opeens heb je veel meer aan bagage en factuur dan aan hoewel.

Dus: onderwerp of frequentie? Eerlijk gezegd: normaal gesproken frequentie, een onderwerp als je er een concrete reden voor hebt, en nooit de twee door elkaar.

Waar frequentie sterk in is

Een stapel op volgorde van frequentie is gebouwd voor de lange termijn. In elke taal leveren de eerste duizend woorden het skelet van de meeste zinnen die je te horen krijgt, en met elk woord dat je in die volgorde leert, wordt de volgende zin weer een tikje beter te volgen. Een kortere weg naar verstaan bestaat niet.

Waar frequentie tekortschiet, is die ene dinsdag met die ene afspraak. Denk aan een bezoek aan de huisarts: recept, koorts en afspraak liggen verspreid over de hele ranglijst, sommige binnen de eerste duizend, andere ver daarbuiten. Voor de ranglijst daar aankomt, ben je maanden verder.

Waar onderwerpen sterk in zijn

Een onderwerp bundelt de woorden die bij één situatie horen: eten en drinken, vervoer, gezondheid, thuis, kleding, werk, geld. Precies wat je nodig hebt als die situatie een datum heeft: een reis, een nieuwe baan, een examen, een gesprek waarvan je weet dat het eraan zit te komen.

Als enige methode werkt het alleen niet. Leer je een taal thema voor thema, dan verzamel je stapels woorden die je haast nooit gebruikt — turquoise, neef, bagageband — terwijl woorden als nog of al, die bij geen enkel thema horen, nooit aan de beurt komen.

In Mullawo kan het allebei

De stapel in Mullawo staat op frequentie, en zolang je niets anders vraagt, blijft dat zo. Iets anders vragen doe je op het scherm Onderwerpen.

Bij elk onderwerp staat “N van M geleerd”: hoeveel woorden ervan je al tot de status geleerd hebt gebracht, geteld op je eigen apparaat. Alleen dat getal zegt al veel. Je ziet bijvoorbeeld dat je Tijd bijna helemaal kent en van Gezondheid vrijwel niets, nog voor je een van beide nodig hebt.

Open je een onderwerp, dan zet de knop Deze woorden leren alle woorden die je nog niet geleerd hebt vooraan in je herhaalwachtrij. Je volgende sessies gaan dan over dat onderwerp, en zijn de woorden op, dan pakt de wachtrij de frequentievolgorde weer op waar hij was. Zat een van die woorden al in je herhalingen, dan wordt het alleen één keer naar voren gehaald: het schema schuift een beetje op, maar begint niet opnieuw. Druk je bij een tweede onderwerp op de knop, dan gaat dat onderwerp vóór het eerste.

Met Premium vind je in Instellingen bovendien Onderwerpen om te leren. Zolang die aanstaat, bevat de wachtrij alleen de onderwerpen die jij hebt gekozen. Handig voor een langere periode, zoals de maand voor een verhuizing.

Binnen elk onderwerp blijft de frequentievolgorde gelden. Ook als je de ranglijst even loslaat, komen de meest gebruikte woorden van het onderwerp dus als eerste.

Zo combineer je ze slim

Houd je meestal aan de ranglijst. Niet voor niets is dat de standaard, en de eerste tweeduizend woorden zijn meer waard dan welk onderwerp ook.

Staat er iets op de agenda, maak dan een kort uitstapje. Een week of twee voor vertrek open je het onderwerp, tik je op Deze woorden leren en laat je de volgende sessies daaraan besteden. Het onderwerp helemaal afmaken hoeft niet: aan de teller “N van M geleerd” zie je wanneer de gangbare woorden erin zitten.

En daarna weer terug. Het uitstapje eindigt als de situatie voorbij is. Wat je hebt geleerd, raak je niet kwijt: die woorden volgen net als alle andere kaarten hun eigen herhaalschema, en de ranglijst gaat verder waar hij was gebleven.

Lees de tellers als een landkaart. Kijk voor een nieuwe situatie even naar de lijst met onderwerpen. Een onderwerp waarvan je de meeste woorden al kent, kan wachten; een onderwerp waarvan je bijna niets kent, is waar je uitstapje naartoe moet.

Valkuilen

• Meerdere onderwerpen tegelijk. Zet je drie onderwerpen vooraan in de wachtrij, dan werk je gewoon weer met thematische lijsten, de methode die we in het begin al hebben afgeschreven.
• Een onderwerp per se willen afronden. De laatste woorden van een onderwerp zijn ook de zeldzaamste. Daar komt de ranglijst vanzelf wel aan toe.
• Nooit van de ranglijst afwijken. Vertrek je volgende week en zit je nog steeds de algemene stapel door te werken, dan volgt de ranglijst zijn eigen logica en niet wat jij nodig hebt.

Frequentie is de snelweg, onderwerpen zijn de afritten. Neem er een als je ergens heen moet, en voeg daarna weer in.