Konu konu mu, sıklık sırasıyla mı? İkisi de olur, yeter ki aynı anda olmasın

Kelimeleri hangi sırayla öğrendiğinizin, kaç kelime öğrendiğinizden daha önemli olduğunu daha önce yazmıştık. Genel olarak ilerlemek istiyorsanız sıklık sırası, yani insanların kelimeleri gerçekte ne sıklıkla kullandığı, konu listelerinden daha iyi sonuç verir. Bu görüşümüz değişmedi. Yalnız her zaman genel bir ilerleme peşinde olmazsınız. Cuma günü Madrid'e uçağınız olabilir ya da gelecek ay bir Alman şirketinde işe başlıyor olabilirsiniz. Böyle zamanlarda bavul ile fatura, rağmen gibi bir kelimeden çok daha acil hale gelir.

O yüzden "konu mu, sıklık mı?" sorusunu dürüstçe cevaplamak gerekirse: normalde sıklık, gerektiğinde bilerek seçilmiş bir konu, ama ikisi asla aynı anda değil.

Sıklık sırasının gücü

Sıklığa göre sıralanmış bir deste uzun vadeli bir yolculuk için tasarlanır. Hangi dil olursa olsun, en sık kullanılan ilk bin kelime duyacağınız cümlelerin büyük kısmının iskeletini oluşturur. Bu sırayla öğrendiğiniz her yeni kelime, karşınıza çıkacak bir sonraki cümleyi anlamanızı biraz daha kolaylaştırır. Anlamaya giden daha kısa bir yol yoktur.

Sıklığın zayıf kaldığı yer ise belli bir güne hazırlanmak. Doktor muayenesinde lazım olacak kelimeleri düşünün: reçete, ateş, randevu. Bunlar sıralamanın farklı yerlerine dağılmıştır; bazıları ilk binin içinde, bazıları çok daha geride. Sıranın onlara gelmesini beklerseniz aylarca beklersiniz.

Konuların gücü

Konular, tek bir duruma ait kelimeleri bir araya toplar: yiyecek ve içecek, ulaşım, sağlık, ev, giyim, iş, para. Önünüzde tarihi belli bir durum varsa, mesela bir seyahat, yeni bir iş, bir sınav ya da yaklaştığını bildiğiniz bir görüşme, doğru araç budur.

Tek başına bir öğrenme yöntemi olarak ise yanlış araçtır. Bir dili baştan sona konu konu öğrenmeye kalkarsanız turkuaz, yeğen, bagaj bandı gibi pek az kullanacağınız bir sürü kelime biriktirirsiniz. Öte yandan hiçbir konuya ait olmayan hâlâ ve zaten gibi kelimelerle hiç karşılaşmazsınız.

Mullawo'da ikisini birden kullanmak

Mullawo'nun destesi sıklığa göre sıralıdır ve siz aksini istemedikçe kelimeler bu sırayla gelir. Aksini istemek için Konular ekranını açmanız yeterli.

Her konunun yanında M kelimeden N tanesi öğrenildi yazar. Bu sayı, o konudaki kelimelerden kaçını öğrenildi aşamasına getirdiğinizi gösterir ve tamamen kendi cihazınızda hesaplanır. Tek başına bile işe yarar bir bilgidir: daha ihtiyaç duymadan, Zaman konusunun çoğunu bildiğinizi ama Sağlık'ta neredeyse sıfırda olduğunuzu görürsünüz.

Bir konuyu açıp Bu kelimeleri öğren'e bastığınızda, o konuda henüz öğrenmediğiniz kelimeler tekrar sıranızın en başına alınır. Sonraki oturumlar o konuya ayrılır; kelimeler tükendiğinde sıra kaldığı yerden, yani sıklık düzenine geri döner. Zaten tekrar etmekte olduğunuz bir kelime ise yalnızca bir kez öne çekilir; takvimi sıfırlanmaz, sadece biraz kaydırılır. Aynı düğmeye başka bir konuda da basarsanız, yeni konu ilkinin de önüne geçer.

Premium kullanıyorsanız Ayarlar'da bir de Çalışılacak konular seçeneği vardır. Bu ayar açık olduğu sürece sıranızda yalnızca seçtiğiniz konuların kelimeleri yer alır. Taşınmadan önceki bir ay gibi daha uzun bir dönem için tam aradığınız şey olabilir.

Konunun içinde de kelimeler sıklık sırasına göre dizilidir. Yani sıralamanın dışına çıktığınızda bile önce o konunun en çok kullanılan kelimelerini öğrenirsiniz.

İkisini akıllıca birleştirmek

Çoğu zaman sıralamayı takip edin. Varsayılan ayar olması boşuna değil; en sık kullanılan ilk iki bin kelime, herhangi bir konudan çok daha değerlidir.

Tarihi belli bir durum varsa kısa bir sapma yapın. Seyahatten bir iki hafta önce ilgili konuyu açın, Bu kelimeleri öğren'e basın ve sonraki oturumları o konuya bırakın. Konuyu sonuna kadar bitirmeye çalışmayın. En çok kullanılan kısmın ne zaman bittiğini "öğrenildi" sayısından anlarsınız.

Ardından ana yola dönün. Durum sona erdiğinde sapma da sona erer. Öğrendiğiniz kelimeler bir yere kaybolmaz; diğer bütün kartlar gibi kendi tekrar takvimlerinde kalırlar. Sıralama da kaldığı yerden devam eder.

Sayıları bir harita gibi kullanın. Yeni bir durumla karşılaşmadan önce konu listesine bir göz atın. Kelimelerinin çoğunu zaten öğrendiğiniz bir konuya dokunmanıza gerek yok. Neredeyse hiçbir kelimesini bilmediğiniz konu ise sapmanız gereken yerin ta kendisi.

Kaçınmanız gerekenler

• Birkaç konuyu aynı anda yürütmek. Sıranın başına üç konu dizdiğinizde elinizde bir konu listesi kalır, yani yazının başında reddettiğimiz yöntemin kendisi.
• Bir konuyu sırf bitmiş olsun diye bitirmek. Bir konunun son kelimeleri, o konudaki en nadir kelimelerdir. Sıralama zamanı gelince onlara kendiliğinden ulaşacaktır.
• Sıralamadan hiç çıkmamak. Gelecek hafta yola çıkacağınız halde hâlâ genel desteyle uğraşıyorsanız, sıralama artık size değil, kendi mantığına hizmet ediyordur.

Sıklık ana yoldur, konular ise o yoldaki çıkışlar. Bir yere varmanız gerektiğinde çıkışlardan birine sapın, işiniz bitince yeniden ana yola dönün.